چه چیزی واقعاً یک شرکت را به «بهترین مکان برای کار» تبدیل میکند؟ آیا حقوق بالا، میزهای پینگپنگ و قهوه رایگان کافی است؟ مجله معتبر Fortune در لیست سالانه «۱۰۰ شرکت برتر برای کار در اروپا» برای سال ۲۰۲۵، به این سؤال پاسخ میدهد و در صدر این لیست، نامی آشنا اما شگفتانگیز به چشم میخورد DHL Express این غول لجستیک جهانی چگونه توانسته است از شرکتهای فناوری پر زرق و برق و استارتاپهای نوآور پیشی بگیرد؟ پاسخ در مزایای رایج نیست. این گزارش، پنج درس غیرمنتظره و عمیق از فرهنگ سازمانی DHL را آشکار میکند که راز موفقیت آنها را برملا میسازد.
یک «دانشگاه» که بسته ارسال میکند
شاید عجیبترین توصیف برای یک غول لجستیک، «دانشگاهی» باشد که بستهها را جابجا میکند. اما این دقیقاً همان استعارهای است که رهبران DHL Express برای توصیف فرهنگ خود به کار میبرند و این دیدگاه، یک تغییر بنیادین در اولویتهای شرکت را نشان میدهد. در حالی که محصول نهایی DHL جابجایی بستههاست، تمرکز اصلی و درونی شرکت بر رشد و توسعه انسانی کارکنانش قرار دارد. در صنعتی که کارایی و سرعت حرف اول را میزند، این رویکرد تضمین میکند که کارمندان فقط مجری دستورالعملها نیستند، بلکه افرادی توانمند و سازگار هستند که میتوانند در مواجهه با چالشهای پیشبینینشده، هوشمندانهتر عمل کنند.
سرمایهگذاری هنگفت روی یک «سس مخفی» داخلی
DHL سالانه بین ۵۰ تا ۵۵ میلیون دلار برای یک برنامه آموزشی داخلی به نام «متخصص بینالمللی معتبر» (CIS) سرمایهگذاری میکند. اما قدرت واقعی این برنامه نه در بودجهی هنگفت آن، بلکه در مالکیت مطلق آن نهفته است. این برنامه به طور کامل «متعلق به ما، ارائهشده توسط ما و مدیریتشده توسط ما» است. این بدان معناست که CIS یک دوره آموزشی عمومی نیست که از بیرون خریداری شده باشد؛ بلکه یک «سس مخفی» است که با دقت برای تزریق DNA فرهنگی DHL در مقیاسی عظیم طراحی شده تا فرهنگی یکپارچه را در میان نیروی کار گسترده خود، که بخشی از گروه نزدیک به ۶۰۰,۰۰۰ نفری DHL است، ایجاد کند. این سرمایهگذاری استراتژیک، آموزش را از یک مرکز هزینه در دپارتمان منابع انسانی به یک مزیت رقابتی قدرتمند تبدیل کرده است.
بازخورد یک هدیه است، نه یک انتقاد
در بسیاری از شرکتها، جلسه بازخورد سالانه، رویدادی پراسترس و نگرانکننده است. اما در DHL، بازخورد یک اتفاق روزمره و مثبت است. این شرکت با راهاندازی «نبض بازخورد هفتگی»، فرهنگ گفتگو و بهبود مستمر را نهادینه کرده است. فلسفه راهنمای آنها در این جمله کوتاه و عمیق خلاصه میشود که مایک پارا، مدیرعامل DHL Express اروپا، بیان میکند:
«بازخورد یک هدیه است».
این رویکرد، مفهوم بازخورد را از یک انتقاد ترسناک به یک فرصت ارزشمند برای رشد تغییر میدهد. وقتی کارکنان به طور مداوم و در فضایی امن بازخوردهای سازنده دریافت میکنند، فرهنگ یادگیری، اعتماد و پیشرفت تقویت میشود و سازمان به یک موجود زنده و پویا تبدیل میگردد.
دشوارترین شغل در شرکت، جایگاه مدیرعامل نیست
برخلاف تصور رایج، مایک پارا معتقد است که «دشوارترین موقعیت» در DHL، جایگاه «مدیر خط مقدم» است، نه مدیرعامل. دلیل این ادعای شگفتانگیز چیست؟ زیرا این مدیران باید همزمان دو جبهه را مدیریت کنند: از یک سو، رهبران ارشد و استراتژیهای کلان و از سوی دیگر، تیمهای عملیاتی و چالشهای روزمره آنها. این ارزشگذاری مستقیم به مدیران خط مقدم، به آنها قدرت و اختیار میبخشد تا تصمیمات بهتری در لحظه بگیرند، مشکلات را سریعتر حل کنند و تیمهای خود را با انگیزهی بیشتری هدایت نمایند. عواملی که مستقیماً بر کیفیت خدمات و رضایت مشتری تأثیر میگذارد. این احترام بیدلیل نیست؛ خودِ پارا کارش را با مرتبسازی نامهها در شرکت آغاز کرد و در نهایت به عنوان راننده در خط مقدم فعالیت کرد و به خوبی ارزش و سختی این کارها را درک میکند.
فرهنگ، یک استراتژی عملیاتی است
موفقیت خیرهکننده DHL Express به عنوان بهترین شرکت برای کار در اروپا، اتفاقی نیست و ریشه در مزایای سطحی ندارد. این موفقیت حاصل یک تعهد سیستمی و عمیق به توسعه انسانها، نهادینهسازی بازخورد سازنده و احترام واقعی به هر نقش در سازمان است. آنها ثابت کردهاند که فرهنگ، یک مفهوم انتزاعی و نرم نیست، بلکه یک استراتژی عملیاتی قدرتمند است که مستقیماً به نتایج تجاری برجسته منجر میشود.
