در تاریخچه جام جهانی هر چهار سال یکبار، جهان نفس میکشد، جنگها کوچک میشوند، مرزها محو میشوند و میلیاردها نفر پشت یک توپ فوتبال متحد میشوند. جام جهانی فوتبال، یکی از جذابترین داستانهایی است نوشته شده و هنوز ادامه دارد.
در فوتبال بعضی از لحظهها را نمیشود توضیح داد و فقط باید زندگی کرد. دست خدا مارادونا، اشکهای رونالدو و سکوت زیدان روی چمن فقط یک تصویر نیستند، اینها بخشی از تاریخ برای عاشقان فوتبال هستند. بگذارید از ابتدا شروع کنیم؛ از ۱۹۳۰، از اروگوئه، از جایی که همه چیز آغاز شد.
اولین جام جهانی تاریخ در تابستان ۱۹۳۰ در اروگوئه برگزار شد؛ کشوری که به پاس قهرمانی در المپیک ۱۹۲۸ میزبانی را به دست آورده بود. تنها ۱۳ تیم در این رقابتها شرکت کردند.
بحران اقتصادی بزرگ و سفر دریایی چندهفتهای به آمریکای جنوبی، بسیاری از تیمهای اروپایی را از حضور منصرف کرد. فینال یک دربی آمریکای جنوبی بود؛ اروگوئه در برابر آرژانتین با نتیجه ۴-۲ پیروز شد و اولین قهرمان تاریخ جام جهانی لقب گرفت.
دومین جام جهانی در سایه سیاست برگزار شد. بنیتو موسولینی، دیکتاتور فاشیست ایتالیا، این رویداد را به ابزاری برای تبلیغات سیاسی تبدیل کرد. ایتالیا با ۱۶ تیم از ۳۶ شرکتکننده در مرحله انتخابی میزبانی کرد. در شرایطی که حتی خود میزبان هم باید از مرحله انتخابی وارد جام جهانی میشد، اروگوئه قهرمان دوره قبل به نشانه اعتراض به غیبت اروپاییها در ۱۹۳۰ انصراف داد. بریتانیای کبیر نیز با هیچ تیمی نماینده نداشت، زیرا تصمیم گرفته بود به فیفا نپیوندد.
فرمت مسابقات کاملاً حذفی شد و بازیهای مساوی با وقت اضافه و بازی تکراری تعیین تکلیف میشدند. ایتالیا در فینال چکسلواکی را ۲-۱ شکست داد و قهرمان شد اما سایه تردید بر این قهرمانی همیشه ماند.
اروپا در آستانه جنگ بود. سال ۱۹۳۸، بوی باروت در هوا موج میزد و سایه جنگ بر هر چیزی سنگینی میکرد. با این حال، فیفا تصمیم گرفت جام جهانی را در فرانسه برگزار کند — انگار فوتبال میخواست آخرین نفسهای صلح را به تصویر بکشد. اتریش پس از الحاق اجباری به آلمان نازی دیگر وجود نداشت؛ اسپانیا درگیر جنگ داخلی بود؛ اروگوئه باز هم نیامد. اما توپ میچرخید.
پانزده تیم از سراسر جهان در فرانسه گرد آمدند. برای اولین بار یک تیم آسیایی — هند شرقی هلند، همان اندونزی امروزی — پا به جام جهانی گذاشت؛ بازیکنانی که گفته میشد بدون کفش تمرین میکردند، ۶-۰ مقابل مجارستان تسلیم شدند. برزیل با ستارههایش چشمها را خیره کرد اما در نیمهنهایی از ایتالیا حذف شد. آدولفو پدرنرا و لئونیداس درخشیدند، اما کافی نبود. در فینال، ایتالیا با پیراهن مشکی — نماد فاشیسم — مقابل مجارستان ایستاد و با نتیجه ۴-۲ برای دومین بار متوالی قهرمان جهان شد. سیلویو پیولا با ۸ گل، ستاره بیچونوچرای تورنمنت بود.
جام جهانی ۱۹۵۰ پس از دوازده سال وقفه اجباری به خاطر جنگ جهانی دوم، در برزیل برگزار شد کشوری که برای این رویداد بزرگترین ورزشگاه جهان، ماراکانا، را با ظرفیت نزدیک به ۲۰۰,۰۰۰ نفر ساخته بود.
فرمت این دوره منحصربهفرد بود: به جای فینال رسمی، چهار تیم برتر در یک مرحله گروهی نهایی با هم رقابت کردند و آخرین بازی (برزیل در برابر اروگوئه) عملاً سرنوشت قهرمانی را رقم زد. برزیل فقط به یک تساوی نیاز داشت؛ روزنامهها از شب قبل تیتر «قهرمانان جهان» زده بودند و ۲۰۰,۰۰۰ نفر در ماراکانا منتظر تاجگذاری بودند.
اما Alcides Ghiggia در دقیقه ۷۹ توپ را به گوشه دروازه فرستاد و سکوتی بر ورزشگاه نشاند که تاریخ فراموشش نکرد سکوتی که خود Ghiggia بعدها گفت فقط سه نفر توانستند آن را بر ماراکانا تحمیل کنند: فرانک سیناترا، پاپ ژان پل دوم، و من. اروگوئه ۲-۱ برنده شد و این لحظه برای همیشه در تاریخ فوتبال به نام Maracanazo (فاجعه ماراکانا )ثبت شد.
